De grootste risico’s
van beleggen

Home › Investeren › Beleggen – risico’s

Zonder risico geen rendement. Houd deze zin altijd in je achterhoofd zodra je besluit om geld opzij te zetten in investeringsproducten. Het onderliggende principe is eenvoudig – als rendement zonder risico te behalen zou zijn, zou iedereen er gebruik van maken. Een hoog risico schrikt veel investeerders af, waardoor investeerders die het risico van een hoog verlies wél aan willen gaan een hoger rendement ontvangen.

In het kort
  • Er zijn zes hoofdrisico’s waar je als belegger mee te maken kunt krijgen: marktrisico, specifiek risico, renterisico, kredietrisico, liquiditeitsrisico en valutarisico
  • Sommige risico’s kun je gemakkelijker opvangen dan andere
  • Bij rentedragende activa – zoals een depositorekening – loop je enkel een (zeer klein) kredietrisico

In dit artikel gaan we in op de verschillende risicocategorieën van investeringen. Ook leggen we de verhouding uit tussen risico en volatiliteit en risico en spreiding. Daarnaast zetten we verschillende investeringsproducten op een rij, van investeringen met een hoog risico naar investeringen met een laag risico. 

Beleggen – wat voor soorten risico’s zijn er?

Grofweg kunnen we bij beleggingen een onderscheid maken tussen zes hoofdrisico’s. Allereerst is er het marktrisico. Ook bespreken we het daarmee samenhangende specifieke risico en het renterisico. Kredietrisico’s worden ook wel tegenpartijrisico’s genoemd en hebben te maken met het nakomen van verplichtingen. Bij een liquiditeitsrisico kan het zijn dat je jouw investeringen niet van de hand kunt doen. Daarnaast spelen ook valutarisico’s bij (internationale) beleggingen een belangrijke rol.

Wat is marktrisico?

Marktrisico is het risico dat een investering aan marktwaarde daalt en dat deze daling te wijten is aan algemene tendensen op de markt. Marktrisico wordt ook wel systeemrisico genoemd, omdat dit het gehele (financiële) systeem betroffen is. Een bekend voorbeeld van een marktrisicoscenario is een beurskrach.

Tijdens een beurskrach gaat vrijwel de hele beurs onderuit. Of je nu aandelen in Bedrijf A of Bedrijf B hebt, de prestaties van het bedrijf zullen slechts in beperkte mate invloed hebben op de prestaties van het aandeel tijdens de krach. Systeemrisico’s hebben vergaande gevolgen voor alle investeringen – van aandelen en obligaties tot vastgoed en cryptomunten.

Wat is specifiek risico?

Specifiek risico is beperkt tot een bepaalde sector of een individueel bedrijf. Hier gaat het dus om slechte prestaties van een aandeel, belegging of sector en niet om algemene beursontwikkelingen. Het is in zekere zin de tegenhanger van marktrisico, waarbij je verliezen loopt onafhankelijk van de prestaties van één industrie, bedrijf of belegging.

Wat is renterisico?

Ook het renterisico heeft invloed op de marktwaarde van aandelen, obligaties en andere investeringen. Hierbij kan een verschil gemaakt worden tussen indirecte renterisico’s en directe renterisico’s

Indirecte renterisico’s zijn bijvoorbeeld dalingen in de waarde van een bedrijf vanwege de korte- en langetermijnrentes. Hogere rentes leiden tot minder consumptie en hogere rentelasten bij ondernemingen. Hierdoor worden bedrijven minder winstgevend en daalt de waarde van het onderliggende aandeel.

Directe renterisico’s hangen samen met de prijsontwikkeling van obligaties met een vaste looptijd. Bij stijgende rentes daalt doorgaans de waarde van een obligatie. De marktprijs van obligaties met een lage rente wordt lager omdat er nieuwe obligaties met hogere rentes op de markt verschijnen.

0,35%
p.j.
CKV Spaarbank
België
0,35%
p.j.
Renault Bank
Frankrijk
0,90%
p.j.
Banca Progetto
Italië

Wat is kredietrisico/tegenpartijrisico?

In tegenstelling tot risico’s die de waarde van een investering kunnen drukken, hebben kredietrisico’s of tegenpartijrisico’s te maken met de bereidwilligheid en het vermogen van een andere partij om verplichtingen na te komen.

Zo kan het zijn dat een bedrijf waarin je direct geïnvesteerd hebt renteverplichtingen niet nakomt. Als het bedrijf failliet gaat, ontvang je zelfs je inleg mogelijk niet terug. Bij synthetische ETF’s en andere fondsen kan het zijn dat een tegenpartij de vooraf afgesproken verplichting tot betaling niet nakomt. Je ontvangt niet de afgesproken prijs voor een financieel product.

Wat is liquiditeitsrisico?

Liquiditeitsrisico heeft betrekking op de liquiditeit (verhandelbaarheid) van een investering. Bij gebrekkige liquiditeit kun je bijvoorbeeld een aandeel of fonds niet (snel genoeg) van de hand doen.

Als je al kunt verkopen, ontvang je een te lage prijs voor je investering. Een liquiditeitsprobleem treedt op als bijzonder veel beleggers willen verkopen. De aanbieder van een fonds heeft dan niet genoeg liquiditeit om aan deze vraag te voldoen. Hierdoor ontstaat een bijzonder grote spread (verschil tussen de vraag- en aanbodprijs).

Over het algemeen geldt: hoe kleiner de aanbieder of de reserves die deze aanbieder aanhoudt, hoe hoger het risico. Maar in extreme situaties kunnen liquiditeitsrisico’s bij alle investeringsvormen optreden, omdat er simpelweg niet genoeg kopers zijn en teveel partijen willen verkopen.

ETF’s – risico’s
ETF’s – risico’s

Als speculatieve belegger moet je risico’s aan kunnen gaan. En niet in paniek raken als je binnen een paar weken de helft van je investering ziet verdampen. Dat is voor weinig mensen weggelegd. Daarom is het belangrijk om goed te begrijpen wat de risico’s van ETF’s zijn.

Lees meer
Financieel onafhankelijk in 5 stappen
Financieel onafhankelijk in 5 stappen

Klinkt Financial Independence Retire Early (FIRE) voor jou te mooi om waar te zijn? FIRE is voor iedereen haalbaar. In dit artikel leggen we je uit hoe je kunt berekenen wanneer je financieel onafhankelijk bent en hoe je dit in 5 stappen kunt bereiken.

Lees meer
Beleggen voor je pensioen
Beleggen voor je pensioen

Lijfrenten hebben één groot nadeel: je kunt tussentijds niet bij het geld. Wil je flexibel blijven en toch beginnen met het opbouwen van pensioen? Dan kun je gaan beleggen. Wat zijn de voordelen en risico’s van zelf beleggen voor je pensioen? Hoe zit het met belastingen en waarom blijft spaargeld onmisbaar? Vind een antwoord op je vragen.

Lees meer

Wat is valutarisico?

Ook bij valutarisico’s kunnen we een onderscheid maken tussen directe en indirecte valutarisico’s

Indirecte valutarisico’s zijn uitwerkingen die koersschommelingen tussen valuta’s hebben op, bijvoorbeeld, de prestaties van exporterende bedrijven. Een sterke euro ten opzichte van de yen kan negatieve uitwerkingen hebben op een Duits bedrijf dat veel naar Japan exporteert. De marktwaarde van het aandeel daalt (specifiek risico).

Directe valutarisico’s hebben betrekking op de directe waarde van jouw investering. Als je obligaties in dollar aanhoudt en de dollar wordt minder waard ten opzichte van de euro, verlies je geld als je de investering liquide wilt maken in euro. Als je aandelen die je in dollar hebt gekocht, wilt verkopen in euro, bepaalt de koers mede jouw rendement.

Beleggingsrisico’s – een overzicht

In de onderstaande tabel hebben we kort de verschillende risico’s nog eens voor je samengevat.

Soort risico Wordt veroorzaakt door Kan leiden tot (bijvoorbeeld) Kun je (deels) opvangen door
Marktrisico Algehele negatieve tendensen op de markt Grote waardedaling van je aandelen, fonds, obligates, vastgoed enz. Rentedragende activa
Specifiek risico Specifieke belegging daalt in waarde; negatieve tendensen in een specifieke sector Grote waardedaling van je aandelen, fonds, obligates, vastgoed enz. Spreiding
Renterisico Stijgende rentes op de markt Direct verlies: Waardedaling van obligaties
Indirect verlies: Slechte prestaties van bedrijven
Rentedragende activa met een vaste rente (depositorekening); obligaties met verschillende looptijden
Kredietrisico Een tegenpartij die verplichtingen niet nakomt Geen uitbetaling van rente; beleggingen zijn niets meer waard Investeringen te doen met betrouwbare tegenpartijen; fysieke in plaats van synthetische fondsen
Liquiditeitsrisico Een gebrek aan liquiditeit op de markt Je kunt je investeringen niet van de hand doen of loopt een verlies Alleen in zee te gaan met grote partners die een hoge liquiditeit hebben
Valutarisico Schommelende wisselkoersen Direct verlies: Waardeverlies door een ongunstige wisselkoers
Indirect verlies: Slechte prestaties van een exporterend bedrijf
Alleen in euro te beleggen (direct); beleggingen te spreiden over verschillende valuta’s (indirect)

Vast rendement – Raisin

Een depositorekening is een rentedragende activa met een vast rendement. Je krijgt dus niet te maken met vrijwel alle risico’s die we in dit artikel beschreven hebben. Zo kun je met een depositorekening balans brengen in je portfolio. Een goede rente is dan mooi meegenomen.

Bij Raisin vind je depositorekeningen met rentes tot 1,50% per jaar. Alle rekeningen zijn daarnaast in euro, zodat je geen valutarisico loopt. Het tegenpartijrisico wordt opgevangen door de Europese depositogarantiestelsels. Mocht een bank omvallen, worden tegoeden tot € 100.000 (of het equivalent in de lokale valuta) gegarandeerd.

Spaarrekening
Spaarrekening

Je wilt weten wat voor soort rekening geschikt is om jouw spaardoelen waar te maken? Verschillende spaarrekeningen bieden verschillende voorwaarden en rentepercentages. Raisin helpt je bij het vinden van de beste optie.

Lees meer
Deposito
Deposito

Wat is een depositorekening en wat is het verschil met een ‘normale spaarrekening’? Waarom ontvang je op een deposito een hogere rente en wat zijn de voorwaarden? Lees meer over deze spaarvorm en wanneer deposito sparen slim is voor jou.

Lees meer
Depositogarantiestelsels binnen de EU
Depositogarantiestelsels binnen de EU

Om spaarders te beschermen heeft de EU regelgeving opgesteld rondom banktegoeden. Ieder land moet verplicht een depositogarantiestelsel hebben. Hiermee worden onder andere spaartegoeden gedekt. Leer de stelsels van de verschillende landen kennen.

Lees meer